Ауылға қаржы: ШҚО аудандарында «Ауыл аманаты» бағдарламасы бойынша кездесулер қайта басталды

Шаруашылықты дамытуға қаржыны қалай алуға болады? Мал шаруашылығына несие беру қашан қайта басталады? Несие алу үшін кепіл мүлкі жеткіліксіз болса, кәсіпкер не істеуі керек? Бүгінде бұл мәселелер Шығыс Қазақстанның шалғай аудандары тұрғындары үшін аса өзекті болып отыр.

Облыста «Ауыл аманаты» бағдарламасы мен кәсіпкерлікті қолдаудың басқа да қолданыстағы шараларын түсіндіру бойынша көшпелі кездесулер қайта басталды. Бұл жолы мамандар бірден үш шалғай ауданға – Зайсан, Тарбағатай және Марқакөл аудандарына барды.

Кездесулер қолдау құралдарын ұсынатын мамандар мен сол мүмкіндіктерді іс жүзінде пайдаланғысы келетін тұрғындарды бір алаңда тоғыстырды. Аудандарға қаржы институттарының, ШҚО Кәсіпкерлер палатасының, «Даму» қорының, «Ертіс» ӘКК мен жергілікті атқарушы органдардың өкілдері барды.

Әңгіме тек бағдарламаларды таныстырумен шектелген жоқ. Тұрғындар өз ісін бастау және кеңейту, несие алу, мемлекеттік қолдауға қол жеткізу шарттарына қатысты нақты сұрақтарын қойды.

Жиі көтерілген мәселелердің бірі – мал шаруашылығы саласындағы жобаларды қаржыландыру. Ауылдық аудандар үшін бұл аса маңызды мәселе. Шаруашылығын дамытқысы келетіндер бар, алайда несие алу мүмкіндігі осы бағытқа қаражаттың бөлінуіне тікелей байланысты.

Сандар да мал шаруашылығын одан әрі қаржыландыру мәселесінің ауыл тұрғындары үшін неліктен соншалықты маңызды екенін көрсетеді. Кездесулер өткен үш ауданның өзінде 2026 жылы «Ауыл аманаты» бағдарламасы аясында жалпы сомасы 635 млн теңгеден асатын 43 жоба мақұлданған.

«Oskemen Atameken» МҚҰ мәліметінше, ең үлкен қаржыландыру көлемі Тарбағатай ауданына тиесілі. Мұнда 367,4 млн теңгеге 24 жоба мақұлданған. Оның 23-і мал шаруашылығына қатысты. Зайсан ауданында 206,6 млн теңгеге 17 жоба мақұлданса, соның 16-сы мал шаруашылығын дамытуға бағытталған. Ал Марқакөл ауданындағы жағдай өзгеше: жалпы сомасы 61 млн теңгені құрайтын екі қаржыландырылған жоба туризмді дамытуға – демалыс базасы мен қонақ үйлер салуға бағытталған.

Үш ауданда мақұлданған 43 жобаның 39-ы мал шаруашылығына тиесілі. Сондықтан кездесулер барысында бірнеше рет көтерілген осы бағытты қаржыландыруды қайта бастау мәселесі ауыл кәсіпкерлері үшін жай ғана формалды мәселе емес.

Кепіл мәселесі де өзектілігін жоғалтқан жоқ. Мұны нақты өтінімдер де көрсетеді. Мәселен, Тарбағатай ауданында қонақ үйді жөндеу және жабдықтауды көздейтін құны 15,2 млн теңгелік туристік жоба кепілдік қамтамасыз етудің жеткіліксіз болуына байланысты қаржыландырудан бас тартуға тап болған.

Осы мәселені шешудің бір жолы ретінде «Даму» қорының несиеге кепілдік беру тетіктерін белсендірек пайдалану ұсынылды. Бұл перспективалы ауылдық жобаның кәсіпкерде жеткілікті кепіл мүлкі болмағаны үшін ғана тоқтап қалмауына мүмкіндік беретін құралдардың бірі бола алады.

Кездесуге қатысушыларға мал шаруашылығы бағыты бойынша қосымша қаржыландыру күтіліп отырғаны айтылды. Қаражат түскеннен кейін осы бағыт бойынша несие беру қайта басталады деп жоспарлануда.

Тұрғындар көтерген тағы бір мәселе – кепілдік қамтамасыз ету.

Ауылдық жердегі кәсіпкерлер үшін бұл несие алудағы негізгі кедергілердің біріне айналып жатады. Бизнес жұмыс істеп тұруы, шаруашылықтың даму әлеуеті болуы мүмкін, алайда кәсіпкердің қолындағы мүлік несиеге кепіл болуға жеткіліксіз немесе оның бағалау құны талап етілетін сомадан төмен болып шығады.

 Сондықтан бұл мәселені шешу жолдарының бірі ретінде «Даму» қорының кепілдік беру құралдарын кеңінен пайдалану мүмкіндігі талқыланды. Мұндай тетік өз кепіл мүлкі қаржыландыру алуға жеткіліксіз кәсіпкерлер үшін қосымша мүмкіндік бола алады.

Кездесулер барысында айтылған барлық ұсыныстар мен проблемалық мәселелер жинақталып, тиісті мемлекеттік органдар мен ұйымдарға жеткізілетін болады.

Жұмыс бұл үш ауданмен шектелмейді. Көшпелі кездесулер Шығыс Қазақстанның басқа аудандарында да жалғасады.